බ්රිතාන්යයේ ‘ග්ලැසෝස්මිත්ක්ලයින්’ හෙවත් ‘ජී.එස්.කේ’ ඖෂධ නිෂ්පාදන සමාගම විසින් නිපදවූ මැලේරියාවට එරෙහි ඇති ලොව පළමු සහ එකම එන්නතට ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානයේ අනුමැතිය හිමිවිය.
මුලින්ම අප්රිකානු මහාද්වීපය පුරා දරුවන් සඳහා මෙම එන්නත්කරණය ආරම්භ කර ඇත. එම එන්නත ‘RTS,S/AS01’ යන නමින් නම් කර තිබේ.
‘ලොව පළමු මැලේරියා එන්නත වන RTS,S/AS01 එන්නත මහා පරිමාණයෙන් භාවිතයට සුදුසු බව අප නිර්දේශ කරනවා. මැලේරියාවට එරෙහි සටන ජය ගැනීමට මෙම එන්නතට හැකිවේවි’
එන්නත නිර්දේශ කරමින් ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානයේ ප්රධානී ටෙඩ්රෝස් ගැබ්රියේසිස් ජිනීවා නුවර ලෝක සෞඛ්ය සංවිධාන මූලස්ථානයේ දී මාධ්ය අභිමුව පැවසීය.
පරයෝෂිතයකුට එරෙහිව ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානය එන්නතක් අනුමත කළ පළමු අවස්ථාව අවස්ථාව මෙය යැයි විදෙස් මාධ්ය පැහැදිලි කළේය. එමෙන්ම එන්නතක් නිපදවීමේ දී ඇති දීර්ඝ වගකීම් සහගත ක්රියාවලිය මෙම එන්නතින් ලෝකයට කියා දුන්නේය.
මැලේරියා එන්නත නිපදවීම ඉතිහාසයක් සහිත කටයුත්තකි. බ්රිතාන්යයේ ‘ජී.එස්.කේ’ ඖෂධ නිෂ්පාදන සමාගම, මෙම එන්නත නිපදවීම ආරම්භ කර තිබුණේ 1987 වසරේදීය. දීර්ඝ කාලයක් තිස්සේ සායනික පර්යේෂණ රැසකට එන්නත යොමු කර එහි සාර්ථකත්වය විමසා බලා තිබිණි.
මැලේරියාවෙන් වසරකට ලක්ෂ 4 ක් මියයති. වැඩි වශයෙන් මැලේරියා රෝගය ව්යාප්ත වන්නේ අප්රිකා මහද්වීපයේය. මැලේරියා මරණවලින් වැඩි ප්රමාණයක් වාර්තා වන්නේ උප සහරා අප්රිකා රටවල් හයකිනි. එයින් ද වැඩිම මැලේරියා මරණ වාර්තා වන්නේ නයිජීරියාවෙනි. ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානය පෙන්වා දෙන අන්දමට, සෑම මිනිත්තුවකටම අප්රිකාවේ දරුවකු මැලේරියාවෙන් මියයයි.
2019 දී නියමු ව්යාපෘතියක් යටතේ, RTS,S/AS01 එන්නත් මාත්රා මිලියන දෙකක් ඝානා, කෙන්යා සහ මලාවි යන අප්රිකා රටවල වැසියන්ට ලබා දුන්නේය. එම ව්යාපෘතියේ වාර්තා අනුව, එන්නත ආරක්ෂිත බවත්, මැලේරියාව අඩපණ කරන බවත් තහවුරු කෙරුණි. ඒ අනුව ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානයේ එන්නත නිර්දේශ කළේය.
