• කොවිඩ් එනකොටම ආපු අදහසක් – මාස නවයක් කළ වැඩක්
• පේටන්ට් අයිතිය තිදෙනකුට… අලෙවිවන සෑම මුහුණු ආවරණයකින්ම රුපියල් 04ක් මහපොළ ශිෂ්යත්ව අරමුදලට
• සියයට 99ක ආරක්ෂාව දෙන මුහුණු ආවරණය සෝද සෝදා යළි ගත හැකියි
මුහුණු ආවරණය අද නීතියක් බවට පත් වී ඇත. හේතුව කොවිඩ් වසංගතයයි. කොවිඩ් වෛරසය ව්යාප්ත වීම මෙන්ම එයින් ආරක්ෂා වීමට අනුගමනය කළ යුතු මූලිකම පියවරවලින් එකක් ලෙස මෙය අද සලකන නිසාත් නීතියක් බවට පත්ව ඇති නිසාත් මේ වනවිට ලෝකය පුරා මුහුණු ආවරණ නිපදවීම විසල් කර්මාන්තයක් බවට පත්ව ඇත.
මේ මුහුණු ආවරණවල පවතින අඩුපාඩු සහ දුර්වලතා හඳුනාගෙන වෛරසය මට්ටු කිරීමේ ප්රබල ශක්තියක් බලගැන්වූ සුවිශේෂ මුහුණු ආවරණයක් නිපදවීමට පේරාදෙණිය විශ්ව විද්යාලයයේ රසායන විද්යා අංශයේ පර්යේෂක කණ්ඩායම් සමත්ව ඇත. නැනෝ තාක්ෂණය සහ රසායන විද්යාවේ නවමු මං පාදා ගෙන මෙම මුහුණු ආවරණය නිර්මාණය කර තිබේ. එයට පේටන්ට් අනුමැතිය හිමිවීමෙන් පසුව මේ වනවිට වාණිජ මට්ටම දක්වා ගෙන යාමට ඔවුන් සාර්ථක වී ඇත.
මේ නව නිපැයුම් සිදු කරන පරීක්ෂණ කණ්ඩායමේ නායකයා පේරාදෙණිය විශ්ව විදයාලයයේ විද්යා පීඨයේ රසායන විද්යා අංශයේ මහාචාර්ය ගාමිණී රාජපක්ෂය. ඔහු ලංකාසර සමග සංවාදයකට එක්වෙමින් රටට කියන කතාව මෙසේය.
වෙළෙඳපලේ මුහුණු ආවරණවල සැබෑ තත්වය
“ අපි මේ නව නිපැයුම කරන්න පෙලඹුණේ කොවිඩ් වසංතය අපේ රට වෙලා ගන්නවත් එක්කමයි. ඒ වනවිට රටේ ජනතාව, පාසල් සිසුන්, කොවිඩ් අවදානම කරට ගෙන වැඩ කරන සෞඛ්ය අංශ සහ ආරක්ෂක අංශ සාමාජිකයන් පළඳින විවිධ ආකාරයේ මුහුණු ආවරණ පිළිබඳව සලකලයි මේ පර්යේෂණ ව්යාපෘතිය ආරම්භ කළේ. සාමාන්යයෙන් දැනට අප භාවිත කරන මුහුණු ආවරණ වර්ග තුනක් තිබෙනවා. එකක් සාමාන්ය රෙදි මුහුණු අවරණ. එයින් ඇත්තටම කොවිඩ් වයිරසය ව්යාප්ත වූ පසුබිමක් තුළ ලැබෙන ආවරණය අවමයි.
“අනෙක් එක ශල්ය මුහුණු ආවරණ… එයින් කොවිඩ් වෛරසයෙන් සියයට 5ත් 40ත් අතර රැකවරණයක් ලැබෙනවා. සාමාන්යයෙන් කොවිඩ් වයිරසය අඩංගු බිඳිති නැනෝ මීටර 300 පරාසයේ පවතින බව කියවෙනවා. එවැනි විශාලත්වයකින් යුතු වෛරස අඩංගු බිඳිතිවලින් සියයට 5ත් 40ත් අතර ප්රමාණයකටයි ශල්ය මුහුණු ආවරණයෙන් රැකවරණය සැලසෙන්නේ.
අනෙක් මුහුණු ආවරණ වර්ගය තමයි N 95 වර්ගයේ මුහුණු ආවරණ. එයින් මෙම නැනෝ අංශුවලට සියයට 99ක රැකවරණයක් ලැබෙනවා. එහෙත් එයින්ද යම් ප්රශ්නයක් පැන නගිනවා.
ඔහු පවසන්නේ මෙම මුහුණු ආවරණය නිසි ලෙස සිර වන පරිදි මුහුණේ පැළඳ සිටියහොත් සැලකිය යුතු ආරක්ෂාවත් වෛරසයෙන් ලැබුණද එහි මතුපිට පෘෂ්ඨයේ දින 07ක් පමණ වෛරසයට නොනැසී පැවතීමේ හැකියාවක් තිබෙන බවය. එය සෞඛ්ය සේවකයන් වැනි නිතර මුහුණු ආවරණ පැළඳීමට සිදුවන අයට එක්තරා අවදානමක් ඇති කරන බවය. අනෙක මෙය කිහිප වරක් භාවිතයෙන් පසුව යළි සෝදා භාවිත කිරීමෙන් එහි අපේක්ෂිත ආරක්ෂාව ලැබෙන්නේ ද නැත.
මෙම තත්ත්වය පිළිබඳව සලකමින් නව මුහුණු ආවරණයක් ගැන සිතූ පේරාදෙණියේ පර්යේෂකයෝ තම රසායනික විදයා ඥානය මුහුණු ආවරණයක් නිර්මාණය කිරීම සම්බන්ධයෙන් ආදේශ කළහ. පර්යේෂකයන් මුලින්ම කළේ වර්තමාන මුහුණු ආවරණ භාවිතයේ පවතින මෙම ගැටලු විසඳීමට පියවරක් සෙවීමය. ඔවුන්ට ලද පසුබමි දැනුම සහ ගුරුහරුකම් මත ඔවුන් මේ වැඩේට අතගැසූහ.
පර්යේෂණ කණ්ඩායම හැදූ විශේෂ රෙද්ද
ඒ කණ්ඩායමේ මූලිකයන් තිදෙනෙකි. පේරාදෙණිය විශ්ව විද්යායයේ රසායන විද්යා අංශයේ මහාචාර්ය ගාමිණි රාජපක්ෂ එහි මූලිකයාය. මෙරට රසායන විද්යා ක්ෂේත්රෙය් දශක ගණනාවක් තිස්සේ පර්යේෂණ ගණනාවක් සිදු කර ඇති ඔහු මුහුණු ආවරණ අවශ්යතාව ගැන අවදානය යොමු කරන්නේ කොවිඩ් වසංගතය මුල් බැස ගත් පසුගිය වසරේ අප්රියෙල් මාසයේදී පමණය.
වෛරස නැසීමේ හැකියාව සහිත මුහුණු ආවරණයක් ගැන අදහසක් ඔහුට තිබිණ. මේ අදහස ම දැරූ තවත් චරිතයක් වන්නේ නාවලපිටිය මූලික රෝහලේ විකිරණවේද විශේඥ වෛද්ය චමින්ද හේරත්ය. ඊට අමතරව මෙම කාර්යයට අත ගසන අනෙක් චරිතය දැනට ආචාර්ය උපාධිය සඳහා සූදනම් වන ගයාන් තිලකරත්නය. ඔවුන් එකතුව මේ කාර්යයට අත ගැසුවේ රටම ඇඳිරි නිතියෙන් වැසී අති මොහොතකය. ඔවුන් එතෙක් වෙළෙඳපොලේ පැවති මුහුණු ආවරණවල ප්රශ්න මෙන්ම ඒවායේ අමුද්රව්ය සම්බන්ධයෙන් පවතින ප්රශ්න මැනවින් අධ්යයනය කොට තම රසායන විද්යා දැනුම ද භාවිත කොට වයිරස වැනි විෂ බීජ පහසුවෙන් එහා මෙහා නොයන ආකාරයේ ස්වභාවයෙන් විශේෂ රෙදි පටල ත්රිත්වයක් නිර්මාණය කිරිමට කටයුතු කළහ.
මේ ගැන අදහස් දක්වන ගයාන් තිලකරත්න මෙසේ පවසයි
“ අපි මුලින්ම මේ සඳහා අවශ්ය මූලික ආකෘති නිර්මාණය කළා මෙහි වෛරසය මුව ආවරණයේ පටල හරහා ගමන් කිරීම වළක්වන සහ වෛරස නසන ආලේපනයන් වන්නේ ටයිටේනියම් ඩයොක්සයිඩ් සින්ක් ඔක්සයිඩ්, කැල්සියම් කාබනේට් සහ මැග්නීසියම් ඔක්සයිඩ් ආලේපන. ඒවා නැනෝ සහ ක්ෂුද්ර ලෙස මෙම රෙදිවල විශේෂ තාක්ෂණයක් මඟින් තවරනවා. එයින් එක් අතකට නැනෝ මීටර 300ට වඩා කුඩා අංශු මෙම මුව ආවරණ පටල හරහා එහා මෙහා යාම වළකනවා. ජල වාෂ්ප මතුපිට ස්ථරයෙන් ඇතුළට ගමන් කිරීම නවත්වනවා සේම මැද පවතින ලෝහ සංයෝගවල නැනෝ සහ ක්ෂුද්ර අංශු අලේපිත පටලය මඟින් වෛරස විනාශ කරනවා. මේ සංකල්පය අප ප්රායෝගිකව ව අත්හදා බැලුවා. ඒ සඳහා අපට කුඩා යන්ත්ර ගණනාවක් නිර්මාණය කරන්න සිදුවුණා. එයින් අපට සාර්ථක ප්රතිඵල ලබන්න පුළුවන් වුණා. “ඔහු විස්තර කරයි.
වෛරසය නවත්වන ගමන් විනාශ කරන අපූරු මාස්ක් එක
දැන් මෙම මුහුණු ආවරණය වයිරස ගමන් කිරීම නවතන අතර වෛරස විනාශ කිරීමද සිදු කරයි. ඊට අමතරව ගින්න ට ඔරොත්තු දෙයි. සාමාන්යයෙන් දැනට වෙළෙඳපොළේ පවතින මුහුණු ආවරණ ගිනි ගත්තොත් තත්පර කිහිපයක් තුළ සියල්ල දැවී යන ඒවා. නමුත් මෙම මුහුණු ආවරණ ගින්නට ඔරොත්තු දෙනවා. අනෙක් අපි සොයා බැලුවා. සාමාන්ය තත්තව යටතේ 25 වාරයක් පමණ සෝදා යළි යළි භාවිතයට ගත හැකියි. එය ආර්ථිකයටත් වාසිදායකයි. පරිසරයටත් හොඳයි.
ඔවුන්ගේ මේ පර්යේෂණ ක්රියාදාමයට මාස නවයක පමණ කාලයක් ගත වී ඇත. එසේ වුද ඔවුන්ට අද ලෝකයේ කිසිදු නිෂ්පාදකයකුට ඉදිරිපත් කළ නොහැකි තරමේ අසම සම මුහුණු ආවරණයක් නිපදවීමට හැකියාව ලැබී ඇත. එය ජාත්යන්තර වෙළෙඳපොලටද පහසුවෙන්ම ඉදිරිපත් කිරීමට හැකියාවක් ලැබෙනු ඇත.
මෙම අසම සම මුහුණු ආවරණයට මේ වනවිට පේට්න්ට් හිමිකාරීත්වයද ලැබී ඇති අතර වාණිජ වශයෙන් නිෂ්පාදනය කිරීම සඳහා ඉසබෙලා සමාගම් සමූහය විශ්ව විද්යාලය සමඟ ගිවිසුමකට එලඹ ඇත. නිර්මාපකයන්ගේ අදහස වන්නේ අලෙවි කෙරන සෑම මුහුණු ආවරණයකින්ම රුපියල් හතරක් මහපොල ශිෂ්යත්ව අරමුදලටද ලබා දීමටය.
