2026 වසරේ දෙවන සහ තෙවන කාර්තු සඳහා විදුලි ගාස්තු 18%කින් ඉහළ නැංවීමට ශ්රී ලංකා මහජන උපයෝගිතා කොමිෂන් සභාව (PUCSL) තීරණය කර ඇත.
ගෝලීය වෙළඳපොළේ ඉන්ධන මිල ඉහළ යාම හේතුවෙන් විදුලි උත්පාදන පිරිවැය ඉහළ යාම මෙම තීරණයට ප්රධාන හේතුව වී තිබේ. කෙසේ වෙතත්, රජය විසින් ලබාදෙන රුපියල් බිලියන 15ක සහනාධාරය හේතුවෙන් මෙරට විදුලි පාරිභෝගිකයන්ගෙන් 95%කට මෙම ගාස්තු සංශෝධනය බලනොපාන බව වාර්තා වේ.
-
ගාස්තු වැඩිවීම බලපාන පාරිභෝගික කාණ්ඩ
මහජන උපයෝගිතා කොමිසම සඳහන් කරන පරිදි, ගෘහස්ථ විදුලි පාරිභෝගිකයන් අතරින් මාසිකව විදුලි ඒකක 180කට වඩා පරිභෝජනය කරන පිරිස සඳහා පමණක් මෙම 18%ක ගාස්තු වැඩිකිරීම ක්රියාත්මක වේ. ඒකක 180ට වඩා අඩුවෙන් භාවිත කරන බහුතරයක් වූ සාමාන්ය පාරිභෝගිකයන්ගේ විදුලි බිලෙහි කිසිදු වෙනසක් සිදු නොවන බව එම කොමිසම අවධාරණය කරයි.
මීට අමතරව රජයේ ආයතන, මහා පරිමාණ කර්මාන්ත ශාලා (නිශ්චිත කාණ්ඩ යටතේ) සහ ඒකක 180 ඉක්මවා භාවිත කරන පොදු කාර්ය පාරිභෝගිකයන් සඳහා ද මෙම 18%ක මිල වැඩිවීම අදාළ වේ. ඒකක 180කට වඩා වැඩි විදුලි ප්රමාණයක් පරිභෝජනය කරන ආගමික ස්ථාන සඳහා ද මෙම නව ගාස්තු සංශෝධනය බලපානු ඇත.
-
ගාස්තු ඉහළ නැංවීමට හේතු වූ කරුණු
ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය සහ ජාතික පද්ධති මෙහෙයුම්කරු විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද දත්තවලට අනුව, ඉදිරි මාස කිහිපය තුළ විදුලිය උත්පාදනය සඳහා වැයවන පිරිවැය ඉහළ යාම හේතුවෙන් රුපියල් බිලියන 38ක පමණ ආදායම් හිඟයක් ඇතිවීමට නියමිතව තිබිණි. මෙම මූල්ය පරතරය පියවා නොගතහොත් රටේ සමස්ත විදුලි සැපයුම් පද්ධතියේ ස්ථායීතාවයට එය දැඩි බලපෑමක් එල්ල කළ හැකිව තිබූ බැවින් මෙම තීරණය ගෙන ඇත.
මෙම අර්බුදකාරී තත්ත්වය හමුවේ සාමාන්ය ජනතාව ආරක්ෂා කිරීම වෙනුවෙන් රජය රුපියල් බිලියන 15ක සහනාධාරයක් ලබාදීමට පියවර ගෙන ඇත. එම සහනාධාරය හේතුවෙන් විදුලි බිල වැඩිවීමේ පීඩනය වැඩි විදුලි ඒකක ප්රමාණයක් භාවිත කරන පිරිස් වෙත පමණක් සීමා කිරීමට හැකි වී තිබේ.
-
පාරිභෝගිකයාට මෙයින් සිදුවන බලපෑම
ඔබේ මාසික විදුලි පරිභෝජනය ඒකක 180 සීමාවට වඩා අඩු මට්ටමක පවතින්නේ නම්, ඔබේ විදුලි බිලෙහි කිසිදු වැඩිවීමක් සිදු නොවේ. මධ්යම සහ අඩු ආදායම්ලාභී පවුල් බොහොමයක් මෙම ආරක්ෂිත කාණ්ඩයට ඇතුළත් වේ.
කෙසේ වෙතත්, ඒකක 180 සීමාව ඉක්මවා යන ඉහළ පරිභෝජනයක් සහිත පාරිභෝගිකයන්ගේ බිල්පත් 18%ක පමණ ප්රතිශතයකින් ඉහළ යනු ඇත. උදාහරණයක් ලෙස, දැනට රුපියල් 17,000ක පමණ බිල්පතක් ගෙවන නිවසක මාසික බිල රුපියල් 20,000 දක්වා පමණ ඉහළ යා හැකිය. මෙම නව ගාස්තු 2026 මැයි මස 10 හෝ 11 යන දිනවල මධ්යම රාත්රියේ සිට ක්රියාත්මක වීමට නියමිතය.
-
පසුබිම සහ සහන ක්රියාමාර්ග
මෙම ගාස්තු සංශෝධනය 2026 වසරේ දෙවන සහ තෙවන කාර්තු සඳහා සිදු කරන ලද විශේෂ සමාලෝචනයක ප්රතිඵලයකි. මීට පෙර අප්රේල් මාසයේදී ද සුළු ගාස්තු සංශෝධනයක් සිදු වූ අතර, එහිදී ද අවධානය යොමු වූයේ අවම ඒකක ප්රමාණයක් භාවිත කරන පාරිභෝගිකයන්ට අවම බලපෑමක් වන පරිදි කටයුතු කිරීමටය.
මහජන උපයෝගිතා කොමිසමේ නිලධාරීන් පෙන්වා දෙන්නේ මහජන අදහස් විමසීමෙන් අනතුරුව සහ පවතින තත්ත්වයන් දීර්ඝ ලෙස අධ්යයනය කිරීමෙන් පසුව මෙම තීරණයට එළඹුණු බවයි. ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලයේ මෙහෙයුම් පිරිවැය පියවා ගනිමින් විශ්වාසදායක විදුලි සැපයුමක් සහතික කරන අතරම, සාමාන්ය ජනතාවට විදුලිය දැරිය හැකි මට්ටමක පවත්වාගෙන යාම බලධාරීන්ගේ මූලික අරමුණ වී තිබේ.
-
පාරිභෝගිකයන් වෙත උපදෙස්
ඔබේ සාමාන්ය මාසික විදුලි ඒකක ප්රමාණය කොපමණදැයි දැනගැනීම සඳහා අවසන් වරට ලැබුණු බිල්පත පරීක්ෂා කරන්න. බලශක්ති කාර්යක්ෂම විදුලි බල්බ භාවිතය, අනවශ්ය විදුලි උපකරණ නිවා දැමීම සහ විදුලිය වැඩිපුර ඉල්ලුමක් පවතින වේලාවන්හිදී භාවිතය සීමා කිරීම මගින් ඔබේ පරිභෝජනය ඒකක 180 සීමාවට වඩා අඩුවෙන් පවත්වා ගැනීමට ඔබට හැකියාව ඇත.
සවිස්තරාත්මක නව ගාස්තු සටහන ප්රකාශයට පත් කළ පසු, වැඩිදුර තොරතුරු සඳහා මහජන උපයෝගිතා කොමිෂන් සභාවේ නිල වෙබ් අඩවියට පිවිසීමට හෝ ප්රදේශයේ ලංකා විදුලිබල මණ්ඩල කාර්යාලය හා සම්බන්ධ වීමට හැකිය.
-
මේ මිල වැඩිවීම බාල ගල් අඟුරු ආනයනයට සම්බන්ධ ද?
ලක්විජය ගල් අඟුරු බලාගාරය සඳහා මෙරටට ආනයනය කරන ලද ඇතැම් ගල් අඟුරු තොග ප්රමිතියෙන් තොර වීම (බාල ගල් අඟුරු) හේතුවෙන් බලාගාරයේ කාර්යක්ෂමතාව අඩු වීම සහ විදුලි උත්පාදන පිරිවැය ඉහළ යාම වැනි ගැටලු මතු විය. ගල් අඟුරු බලාගාරයෙන් බලාපොරොත්තු වූ ධාරිතාව ලබා ගැනීමට නොහැකි වීම නිසා වඩාත් මිල අධික ඩීසල් සහ දැවි තෙල් බලාගාර මගින් විදුලිය උත්පාදනය කිරීමට සිදුවීම සමස්ත පිරිවැය ඉහළ යාමට එක් හේතුවක් වූ බව පසුගිය වකවානුව තුළදීම කියැවිනි.
කෙසේ වෙතත්, ශ්රී ලංකා මහජන උපයෝගිතා කොමිෂන් සභාව අවධාරණය කරන්නේ මෙම බාල ගල් අඟුරු ආනයනය හේතුවෙන් ඇති වූ අමතර පිරිවැය කිසිසේත්ම පාරිභෝගිකයා මත පටවා නොමැති බවය. මෙම මිල වැඩිකිරීම කිසිසේත් එම කාරණාව මත පදනම් වූ මිල ඉහළ යෑමක් නොවන බව මහජන උපයෝගීතා කොමිසම සහතික වෙයි.
බාල ගල් අඟුරු භාවිතය හෝ බලාගාරයේ අකාර්යක්ෂමතාව නිසා සිදුවූ අලාභයන් ගාස්තු සංශෝධන ගණනය කිරීම්වලින් ඉවත් කර ඇති අතර, එම පාඩුව ලක්විජය බලාගාරය විසින්ම දරාගත යුතු බවට කොමිසම නියෝග කර ඇත.
ඒ අනුව, වත්මන් විදුලි බිල ඉහළ යාමට ප්රධානතම හේතු වී ඇත්තේ ගෝලීය වෙළඳපොළේ ඉන්ධන මිල ඉහළ යාම, පවතින වියළි කාලගුණය හේතුවෙන් ජල විදුලි උත්පාදනය පහත වැටීම සහ විදුලි ඉල්ලුම ඉහළ යාමය.
