ලෝක දේශපාලනික හා යුදමය තත්ත්වයන් හමුවේ වුවද මෙරට ඉන්ධන සැපයුමේ ස්ථාවරභාවය, විනිවිදභාවය සහ අඛණ්ඩතාව පවත්වාගෙන යාම සඳහා රජය උපරිම ප්රමුඛතාව ලබා දී ඇති බව ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක අද (20) පාර්ලිමේන්තුවේ විශේෂ ප්රකාශයක් කරමින් පැවසුවේය.
ජනාධිපතිවරයා කීවේ ඉන්ධන මිල ඉහළ දැමීම සහ මිල තීරණය කිරීමේ බලය පනත ප්රකාරව ලංකා ඛණිජ තෙල් නීතිගත සංස්ථාව වෙත තිබුණ ද රටේ බලශක්ති සැපයුමෙන් සියයට 40ක් ප්රතිශතයක් ආවරණය කරන්නේ පුද්ගලික අංශය බවය. ලෝක වෙළෙඳපලේ ඉන්ධන මිල ගණන් වැඩිවීම අනුව ලාභ ලැබීම කෙසේ වෙතත් අලාභය ආවරණය කරගැනීමට හෝ ඉන්ධන මිල වැඩි නොකළහොත් නැවත ඉන්ධන අර්බුදයක් ඇතිවන බවය.
කෙසේ වෙතත් මේ තත්ත්ව කළමනාකරණය කරගනිමින් ඉන්ධන නැව්ගත කිරීම් නිසි පරිදි කාලසටහන්ගත කර ඇති බවත්, සැපයුම් හිඩැස් පිරවීමට අවශ්ය පියවර ගෙන ඇති බවත් ජනාධිපතිවරයා අවධාරණය කරන්නේය.
ලංකා ඛනිජ තෙල් නීතිගත සංස්ථාව තුළ කාලයක් තිස්සේ මුල් බැස තිබූ දූෂිතම ක්රියාවලිය ‘ස්පොට් පර්චේසින්’ හෙවත් ක්ෂණික මිලදී ගැනීම් බව පෙන්වා දුන් ජනාධිපතිවරයා, වත්මන් රජය බලයට පත් වූ දින සිට එම ක්රමය වෙනුවට දිගුකාලීන ටෙන්ඩර් මගින් ඉන්ධන ලබාගැනීමට කටයුතු කළ බව සඳහන් කළේය.
දිගුකාලීන ගිවිසුම් සහ විනිවිදභාවය
බලශක්ති අවශ්යතා සපුරා ගැනීම සඳහා විධිමත් සහ තිරසාර ක්රමවේදයක් අනුගමනය කරමින් රජය රටවල් කිහිපයක් සමඟ සාකච්ඡා පවත්වා ඇත. ටෙන්ඩර් ක්රියාවලීන් පවා අවභාවිත විය හැකි බැවින්, රජයන් අතර (G-to-G) ගිවිසුම්වලට එළඹීමට රජය වැඩි අවධානයක් යොමු කර තිබේ. මේ යටතේ බලශක්ති අමාත්යවරයා සහ ආර්ථික නියෝජ්ය අමාත්යවරයා එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්යය ඇතුළු රටවල් සමඟ සෘජුව සාකච්ඡා පවත්වා ඇති බවද හෙතෙම අනාවරණය කළේය.
සිංගප්පූරුව සහ ඉන්දියාව පදනම් කරගත් සමාගම් සමඟ ඇති කරගත් දිගුකාලීන ගිවිසුම් හරහා දැනට පිරිපහදු කළ ඉන්ධන මෙරටට බාධාවකින් තොරව ලැබෙමින් පවතින බව ජනාධිපතිවරයා තහවුරු කළේය.
බොරතෙල් සැපයුමේ ගැටලු සහ විකල්ප ක්රියාමාර්ග
ශ්රී ලංකාවට බොරතෙල් සපයන ප්රධාන මධ්යස්ථානයක් වන ෆුජයිරා වරායට එල්ල වූ ප්රහාරයක් හේතුවෙන් මෙරටට ලැබීමට තිබූ බොරතෙල් මෙට්රික් ටොන් 90,000ක නැව්ගත කිරීමක් සැපයුම්කරු විසින් කල් දමා ඇත. මීට අමතරව තවත් බොරතෙල් නැව්ගත කිරීමක්ද අවලංගු වී තිබේ.
මෙම අවදානම කළමනාකරණය කිරීම සඳහා රජය මාර්තු 05 වැනිදා පෙර සූදානමක් ලෙස අතිරේක ටෙන්ඩර් කැඳවූ බව ජනාධිපතිවරයා පැහැදිලි කළේය. එහිදී ඩීසල්, පෙට්රල්, ෆර්නස් ඔයිල් සහ ගුවන් යානා ඉන්ධන (Jet A1) සඳහා සාර්ථකව සැපයුම්කරුවන් තෝරාගෙන ඇති අතර, ඒවා අප්රේල් මස මුලදී මෙරටට ළඟා වීමට නියමිතය.
රටේ ඉන්ධන අවශ්යතාවයෙන් සියයට 35ක් පමණක් පිරිපහදු මගින් සපුරාගත හැකි බැවින්, බොරතෙල් සපයා ගැනීමට අපහසු අවස්ථාවලදී පිරිපහදු කළ ඉන්ධන සෘජුවම ආනයනය කර හිඟයකින් තොරව සැපයුම පවත්වාගෙන යාම රජයේ ප්රතිපත්තිය බවද ජනාධිපතිවරයා මෙහිදී අවධාරණය කළේය.
ගබඩා කිරීමේ සීමා සහ අනාගත සැපයුම්
ඉන්ධන නැව්ගත කිරීමේදී පවතින ප්රායෝගික ගැටලුවක් ලෙස මෙරට පවතින සීමිත ගබඩා ධාරිතාව ජනාධිපතිවරයා පෙන්වා දුන්නේය. මෙට්රික් ටොන් 90,000ක නෞකාවකින් තෙල් ගොඩබෑමට දින අටක පමණ කාලයක් ගතවන අතර, එම කාලය තුළ තවත් නෞකාවකට වරායට ඇතුළු වීමට නොහැකි වීම හේතුවෙන් ඉතා පරීක්ෂාකාරීව මෙම කාලසටහන් සකස් කිරීමට රජයට සිදුව ඇත.
කෙසේ වෙතත්, උද්ගත වී ඇති සියලු අභියෝග ජයගනිමින් මෙරට ජනතාවට ඉන්ධන හිඟයකින් තොරව ලබාදීම සඳහා රජය සියලු සැලසුම් ක්රියාත්මක කර ඇති බව ජනාධිපතිවරයා වැඩිදුරටත් කියා සිටියේය.
ජනාධිපතිවරයාගේ පූර්ණ ප්රකාශය පහත දැක්වේ.
